-
Title
-
Letter to Ministerie van Economische Zaken
-
Description
-
Draft memo, with handwritten comments by Tinbergen.
-
Date
-
1950
-
Date in document
-
no
-
Formulas or calculations
-
no
-
Inventory number
-
NL-RtEUR_TBCOR01_013P006
-
1555
-
Storage location
-
Specifiek Magazijn
-
Filename
-
CDM1555_NL-RtEUR_TBCOR01_013P006.pdf
-
Provenance
-
Jan Tinbergen
-
Accrual Method
-
donation
-
Rights
-
-
Revised transcript
-
ne
CENTRAAL PLANBUREAU
Notitie
Hr Tinbergen Concept [Hr v. Cleeff]
Aan de Heer Minister van Economische Zaken de Heer Minister van Wederopbouw en Volkshuisvesting
In een gesprek dat ik gisteren had over mogelijke samenwerking inzake productieprogramma's in de metaalnijverheid met ir. J. Overweg, een der directeuren van de Koninklijke Machinefabriek Gebr. Stork & Co, N.V. Hengelo, werd mij een concreet geval voorgelegd, waarbij op zo duidelijke wijze nut gesticht kan worden door coördinatie van beslissingen van Uw beider ministeries, dat ik mij veroorloof dit hierbij onder Uw aandacht te brengen.
De N.V. Stork heeft zich na de oorlog een aantal zeer kostbare speciale banken aangeschaft waarop hoge afschrijvingen drukken. Zij is zeer goed voorzien van orders, met name voor de electrische centrales en heeft daarnaast ook telkens exportorders. Aangezien er echter in één ploeg wordt gewerkt moeten herhaaldelijk prijsopgaven worden verstrekt, die in vergelijking met het buitenland te hoog liggen. Door in twee ploegen te werken zou zij een aanmerkelijke kostenverlaging kunnen bereiken. De vakbeweging is op het ogenblik, zoals U bekend is, geneigd hiertoe mede te werken. Het werken in twee ploegen behoeft niet af te stuiten op gebrek aan toezicht, daar uit de prima arbeiders bazen kunnen worden geselecteerd.
Het knelpunt wordt echter gevormd door de woningbehoefte. De firma Stork zou gaarne nog meer Drentse arbeiders, waarmede in de laatste tijd zeer goede ervaringen zijn opgedaan, naar Hengelo halen. Dit stuit af op het feit dat er in Hengelo onvoldoende mag worden gebouwd, terwijl men bij wijze van spreken bezig is in Drenthe niet alleen woningen maar ook nieuwe fabrieken te bouwen. De heer Overweg wees er m.i. terecht op, dat de industrialisatie zeker doelmatiger geschiedt wanneer een bestaande goed geoutilleerde bedrijf in twee ploegen gaat werken, waardoor kostbare machines, die in Amerika steeds in twee of drie ploegen werken, eerst ten volle kunnen worden benut, dan door nieuwe fabrieken op te richten. Hij herinnerde mij er aan dat na de oorlog de machinefabriek Stork meer dan 1000 mensen werkgelegenheid heeft verschaft alleen in Hengelo.
Het was hem volkomen duidelijk dat het werken in twee ploegen niet onmiddellijk kan aanvangen. In verband daarmede zijn thans overwerkvergunningen aangevraagd en ten dele reeds toegestaan. De medewerking van de arbeiders aan dit overwerk zal echter aanmerkelijk gemakkelijker zijn indien dit gezien kan worden als een tijdelijke maatregel en indien kan worden gewezen op toezeggingen om in de naaste toekomst het aantal woningen in Hengelo voldoende uit te breiden om het werken in twee ploegen mogelijk te maken.
Uiteraard is de heer Overweg gaarne bereid alle nadere inlichtingen te verstrekken.
Zou dat niet goed zijn eerst via Th. d. L. en de L. en de anderen tegenover de Wederopbouw te informeren hoe dit zit? Als dit zo is niet aan te nemen dat de rest nog niet aan de gang is. Menen door Stork zelf.
Is bedoeld: meer dan 1000 mensen meer dan in de oorlog? Ja.
Men heeft op deze wijze mensen definitief naar Hengelo. Zou dit niet te keren leiden dat de woningen als tijdelijk behandeld worden? [plannen] definitief anders?
Waarom? e
-
en
CENTRAL PLANNING BUREAU
Note
Mr. Tinbergen Draft [Mr. v. Cleeff]
To the Minister of Economic Affairs the Minister of Reconstruction and Housing
In a conversation I had yesterday about possible cooperation regarding production programs in the metal industry with Ir. J. Overweg, one of the directors of the Royal Machine Factory Gebr. Stork & Co, N.V. Hengelo, a concrete case was presented to me, in which utility can be established in such a clear way through coordination of decisions of both your ministries, that I take the liberty of bringing this to your attention.
N.V. Stork has acquired a number of very expensive special benches after the war on which high depreciation costs weigh. It is very well provided with orders, especially for the power stations, and also has regular export orders. However, since work is done in one shift, price quotes must repeatedly be provided that are too high compared to foreign countries. By working in two shifts, it could achieve a significant cost reduction. The trade union movement is currently, as you know, inclined to cooperate in this. Working in two shifts does not have to fail due to a lack of supervision, as foremen can be selected from the excellent workers.
The bottleneck, however, is formed by the housing need. The Stork company would like to bring even more workers from Drenthe, with whom very good experiences have been gained recently, to Hengelo. This is hindered by the fact that insufficient construction is allowed in Hengelo, while in Drenthe, so to speak, not only houses but also new factories are being built. Mr. Overweg pointed out, rightly in my opinion, that industrialization certainly happens more efficiently when an existing well-equipped company starts working in two shifts, whereby expensive machines, which in America always work in two or three shifts, can first be fully utilized, rather than by establishing new factories. He reminded me that after the war, the Stork machine factory provided employment for more than 1000 people in Hengelo alone.
It was completely clear to him that working in two shifts cannot start immediately. In connection with this, overtime permits have now been requested and partly already granted. The cooperation of the workers in this overtime will, however, be considerably easier if this can be seen as a temporary measure and if promises can be made to sufficiently expand the number of houses in Hengelo in the near future to make working in two shifts possible.
Naturally, Mr. Overweg is willing to provide all further information.
Would it not be good to first inquire via Th. d. L. and the L. and the others with Reconstruction how this stands? If this is so, not to assume that the rest is not yet underway. Meant by Stork himself.
Is meant: more than 1000 people more than during the war? Yes.
One has in this way people permanently to Hengelo. Would this not lead to the houses being treated as temporary? [plans] permanent otherwise?
Why? e
