extracted text

323

D/ï
T/Vos

6 December

50

Zijne Excellentie
Prof. Dr J.R.M. v.d. Brink,
Minister van Economische Zaken,
Bezuidenhout 30,
's-G r a v e n h a g e .

Hierbij doe ik Uwe Excellentie een uittreksel toekomen
van de rede die ik mij voorstel te houden voor de Maat»
schappij van Handel en Nijverheid, waarbij in de laatste
alinea, overigens raet het nodige voorbeh«ii^., de cijfers
ter sprake zouden kunnen komen die mijn Bureau onlangs ten
üwe behoeve heeft berekend.
Gaarne zou ik van ü vernemen of bij U tegen bepaalde
passages van dit betoog bezwaren bestaan. Het zou de bedoeling
zijn dat de rede werd uitgesproken op een nog niet precies
vastgestelde datum in Januari.
DE DIRECTEUR VAN HET CENTRAAL PLANBUREAU,

(J. Tinbergen)

tKltggilÏÏkW'''-:^-'-'-^'''-'^^**'----'-^'^*''^-!'-*^

ORT^aP SAMENVATTING VAH EEN VOORDRACHT TE HOUDEN VOOR HET
DEPAKTllSilHT »S-GRAVEMAGE VAN DË NEDEBLANDSE &IAATSCHAPPIJ
YOÜE HANDEL EN MIJVEBHEID IN JANÜAHI 1951
EK ECONOMISCHE POSITIE IN TM AANVANG VAN 1951

In 19^9 is het duidelijk geworden dat ons land een behoorlijk eind op weg was naar het economisch herstel. Het dekkingspercentage van de invoer door de uitvoer "bedroeg ruim 70%, Het
tekort op de betalingsbalans bedroeg volgens de gegevens van de
Nederlandse Bank ongeveer / 300 millioen. De uitvoer was in vergelijking tot het voorafgaande jaar naar volume met 50^ gestegen
en had voor een gedeelte de plaats ingenomen van de consumptie
die met 3% gedaald was: juist de structuurwijziging die wij
nodig hadden. Het resultaat van 19**-9 was echter bijzonder gunstig door de aanwezigheid van enkele factoren op welker geregelde terugkeer niet raag worden gerekend. Een goede oogrt bij ons
naast droogte bij de buurlanden lïr ö e r d e onze agrarische
export met netto / 100 millioen omhoog; eenzijdige liberalisatie
van het Duitse verkeer gaf ons een extra bate van / lUo millioen,
terwijl ook In het Indonesische verkeer grotere exporten werden
gemaakt dan voor de toekomst kunnen worden verwacht.
Sinds 19if9 hebben enige belangrijke nieuwe ontwikkelingen
zich doen gevoelens de devaluatie, de liberalisatie en de gevolgen van de Koreaanse crisis. A.ls een voorbeeld van de berekeningen van het Centraal Planbureau is het wellicht belangwek* r
kend iets te vermelden van de gevolgen van de devaluatie die
verwacht werden en deze te vergelijken met de werkelijk opgetreden gevolgen. Berekend werd dat bij een looncorapensatie, die

TSH flOOV WaaüOH 3 T THDAflanOOV 1133 HA? « i

o

r^^r MAV" iJMAVd/-^ au ;.i -iITI8<H JHHOaifóOEOOS 3a

'••\:as-}.:/iaD JOi» .i93-ai3ii lioai.-^oi'j.GOü J'Dri ifiBii asw gew qo baï& slj,!!
:t©H . ^ \ ' miui

geotfcsd leovcfiij sfc 1006 loovnl sb xi«v ©SB^neoieq

sf-' ï'ic-.y ?fi.nVciY! o,:. a 5 a n s g l o i i ' aa<.Tr--:;i,< f"<iXBd'8§iil.f'-' + ^'> •*" '''• ' •'> ,:"fr-,vii,;

-Ï6V' ill e,ioW laovüiu

.>.?,fn;r!(a.(-.,

dü .fieoliXxia ÜÜ£ \ leövsgno Jï

uaisi'ieiüöfe

y nsfisonö^fll ad-jBBlq 95 &SL^&bB-g n a s l o o v bsrf ne

ilw öiJb gaisfaÈlwTEjja^foüid^a

eb ;J2lot sasw b l s e b e s ^f .-ter e l b

- l e s s i ö s lejiiew ao neiOvtof?! slBjias

as'-v biarislsönui^ü sju iuoi. gxjs

ano t-tcJ ^•"'SOG 9b908 n s S ,bflo>ie'i98 nsbiow sfiir* d-eia i&o7l:^ut9i
©rioalisigs esno i s b i e ö i j ' " aebm-liv.üd

9b t M ert-^iooTb ;t3Bsn

&i:i^BB}lBiQóïx. ^^^-> u c l s n a s j^'-'^^i'^'^io nsoixixr.: uuj \

OJJÖÜ

;;örj j i o q x e

«fisoiXIlffi O+if \ nBV e^Bcf sictxe nee ano 1 B § leesJisv ea^tljja isd
li

noi-ioqx® #'r'=',-to'ïri i^eJitBV
• dritjöïrisv

nogalI9:;>ijw*fl0 mustn

H^U-TO^J?

eb

nsv

srfnai-apno&rfT .-t'-.rf nf -^Jnn r?;iwi9;t

nsaniiji araoüüöOvt eb loov fiüb d-^^BBmsg

&iilïi^iislBé

s g i n e nscfdsri 9-f^^r a b a i a

-9B «b fie öl,ts3t.r.Gtsd_'-r ?,h , oliteiilBvsb ab tasl&oveg nsob d o l s
"Oü öb mr/ biö&a-ioüv iiöd 8lA . s l 8 i : i o senseeio:?! »b HBV n s g l o v
ib^jiewsflBlöcf ;triolll0w Jsri gl UBsiücfnel^ iBSic^neO d-sri nsT nB^aïa&ii&t
&ïb 9i±?>nrRV9b ©b HBV nealoveg sb nsv nsbleaiiev »;} acfel bneii
o ji|;xi©:ïii9w 9b itsfi' next-f-CeS'ï'av s^f s s e b «e aebim
9 i b «dlctBaneqrooflOoI nsö t-t^ *sö fc'ïew buesleisd

;tdo«w'i9v

.ÜSSIOTSS

nsbei^t

2.

toor d« lielft «oö plaat» vlnd€a, 4« s t i j g i n g van de kostaa
van I0v«iui9it(l«rto8)i ê i 10 $ aou b«4raf<in, ¥oorts dat h«t
9&léo ©p 4« b « t a l t n « s b a l a n s , dat voor 19*^9 sond«r ^e gaastig»
faetopaii/ op / éOO saillloaa iwJNI g«raa«d, «leh «ott v«rhog«ii
t o t / ^X) a l l l l o c R , Daamaaat swird d« varwachtlog u l t g e s p r o kan 4at t i j d e l i j k «««r gunstige ^ v o l g e n Eoudea optreden, d i e
e « h t t r a i « t «ouden/föstaln, t e r w i j l op de l a f f e r e duur s » t
de « o f e l i j k ^ i d van «eii gtmstlger «xportoatwikjceliag eveneens «»rd rekening gehouden, öexe l a a t s t e gevolgen lat«ii a l e ^
a l t e r a « r d tti&ns nog a l « t v a s t s t e l l e n . ï*el I s gebleken dat de
a l l e r e e r s t * «eer gunstige fevolgen (de feljgondèr gunstige
to«8taad van ^e betallngsbitlas» tussen September «n l)ece^>er
19*f9) Inderdaad aaar t i j d e l i j k e a ê ^ t e r w i j l tevens thans bekend
i s dat de t o t a l e s t i j g i n g van de kotten van leveneonderhoad
oi^geveer 10 ^ bedroeg voordat de tweede loonronde van % z i j n
iatjNse deed.

IM ontwikkeling van de betalingsbalan» i n 1950

i s Inderdaad minder gianstlg dsn in 1^9 «n ii«t betsllngsbalanjstslsi>rt feïidraa^^t op het ogsnbllk ruifi 2 s a t l l i a r d . 2o'^»l de
sseer
öltvO'^r ala d© lisvosr a l j n «cht:.#r na de KoTmmmim c r i s l 8 / g e « t « « e n
daia door het Planbureau voor het Jaar 1950 ^mis vooralen.
mx£mf~^on

e<^ter tmt de Coreaanise er 1 s l a s^g geen rekening

morden i^hoaden.
Sen woord img nog worden gexegd over de i n t e r n a t i o n a l e
gevolgen van de StvaXiifttle. 2eer opvallend I t de v e r b e t e r i n g
In de £.ngelae p o i t t t » 5t# thans aself» heeft geleld t o t het
baSlndlgen van de l a r i ? h a l l - h u l p . Toch v e r l l e x e aen n i e t ö l t

.s

•••«BS »*^ "'

'Toov tBh «eis«XiBd«anl ;

-ö x{,JH-ï

\

• fl

•^

«er

?T . q i j i i l - X l a i f » ^ *

k.

balans, mdlen »,„ „ed5 e,n deftclt h«eft, «rgroot deze zleh
m

evenredigheid ™.t de orl.l.stlJgi„«, terwijl bovendien de In-

voerprljwn sterker zijn gestegen den de ultvoerprljzen. Er
1. dus alle aanleiding o» een groter betallngsbalansdeflclt
te vrezen voor zover althans de koopkracht blJ het Sederland».
publieke en bedrijfsleven aan,,,zlg 1.. w.t deze laatst. k«stl.
betreft tan '«en hopen dat althans de geldr.lnte van de laatste
Jaren vrljwl Is overwonnen, waardoor een automatische re.
verkregen Is op i uitgaven die het lnko«.n overtreffen. Dit kan
op de oMvang van de Invoer een sanerende werking uitoefenen,
indien althans onze uitvoer In toenemende «at. afzetbaar blijkt
m

het buitenland en onze eigen productie «et de invoer voldoend,

kan concurreren.
„

daardoor

Voor en na blijft/het belang van een laag loon- en prijsniveau bestaan, zij het dat voorshands het re«le loonniveau
« n i c h t gehandhaafd kan blijven. Het grote belang van een
verdergaande productieverhoging blijkt hieruit, ofschoon reeds
veel nuttig werk is verr-cht door verschillende ondernemingen en
bureaus is de indruk dat er nog steeds ruimte 1. „ o r een verder,
verhoging van de productiviteit. Verschillende detallervarlngea
.l.«de het lage cijfer van Nederland tn vergelijking tot
het buitenland bevestigen deze zienswijze. Er »>et zo»il «,rden
gedacht aan het vervangen van ervaringstarieven door/J«kenlngstarlevn, waarbij een verhoging of opheffing van het loonplafond
kon optreden, al.ook aan ploegenarbeld en specialisatie van

.-I*

-.

••>vfi

f^fqr}s;~'P;0''^

fir,''^^

1

•

-.r-.=*-- -Alie ï^o^ s^-*

- T. s;h rro

» i i a " - ï - ' *• .!•*'>'*"•'•

.jJ^iV'l-)

V \

, « . . -T06T » t

9;rffl.tü1 3 b 9 » * 8 § 0 0 1© *»Ó

•,tTzi

$*

o<ia«ra«islngttxi, Aaerlkaanso onderne?aepf mn»ti ook h«rh«ald9ll4k
mt»lii^h»ém

tot vephofiaé •»» « f f t c l ê a t l * soM«r v#«l kosUa

bij Qatm betirliv«& «war t« nesen.
Ov«plg©n» tarm«ii ook b«paalöe feand«l»smrg»« «onder beswaar
ir«rder omiaag f«bp«cht iK>rii«n. ^« t i j d la gekoaea voor l i i i t U t l # w a
van het bedrijfsiewiB in de»e richting en het s t e a t tot voido«ata«
dat versi^UleiKi® bedrijven rfi9éa blijk hebbea gegeven tilt l a te
xieo. mu km aoor «igen lnltiitlev®n de noodzaak voor de Beferlag
t o t lagrljpea verkleinen*

i

.?

,?11© aar 3j^l§oH"£«*v j©a r

as loov
.i«iff

10

dü

'ïOOV

iï(

;'»

»i>
•JE

#0;*